Vitamines en chronische ziekten

Resultaten van grootschalig bevolkingsonderzoek wijzen op een beschermende rol van sommige vitamines tegen het ontstaan van chronische ziekten zoals hart- en vaatziekten, osteoporose en een aantal vormen van kanker. In de tabel zijn de belangrijkste relaties tussen vitamine-inneming en het risico op (chronische) ziekten samengevat, waarbij globaal is aangegeven hoe sterk de wetenschappelijke bewijskracht is voor de onderzochte relaties. De mate van bewijskracht hangt af van het soort onderzoek dat de basis vormt voor de gevonden relatie.

Bewijzen

Uit de tabel kan worden geconcludeerd dat er voor een aantal vitamines aanwijzingen zijn voor een beschermend of therapeutisch effect, maar dat het bewijs daarvoor vooralsnog slechts in een beperkt aantal gevallen is geleverd. Een ‘probleem’ bij veel tot nu toe gehouden interventiestudies is dat deze worden uitgevoerd met hoeveelheden vitamines die ruim boven de ADH uitgaan (bijvoorbeeld voor vitamine C en E) en in een vorm (als supplement) waarbij wordt afgeweken van de natuurlijke voeding.

Relatie tussen (extra) vitamine inneming en ziekterisico1

 

Vitamine

Relatie met ziekte

Bewijskracht2

Foliumzuur

Neuraalbuisdefect

***

 

Hart- en vaatziekten

**

 

Colonkanker (dikkedarmkanker)

**

 

Dementie

*

Antioxidant vitamines: Vit. E, C, ß-caroteen

Hart- en vaatziekten

Geen positief effect aangetoond in interventiestudie

 

Kanker

Vit. E en prostaatkanker (**). Voor andere kankersoorten zijn geen positieve effecten aangetoond.

 

Cataract (staar)

* (vit. C en E)

 

Sterfte aan ziekte in het algemeen

Geen positieve effecten aangetoond in interventiestudie

Vit. D

heupfracturen (osteoporose) (botdichtheid)

*** (in combinatie met calcium, met name bij vrouwen na de menopauze)

Vit. D; Niacine

Diabetes Mellitus type 1 bij pasgeborenen

* (D) *** (niacine)

Vit A, D, E, B6

Verbeterde afweer (immuunrespons)

* (bij ouderen)

Bron: Voedingscentrum

1. Ontleend aan Schrijver & van den Berg, 2003 (Ned. Tijdschrift v Geneeskunde 147: 752-6)

 

2.

* Aanwijzingen uit observationeel (patiënt-contrôle) onderzoek

** Aanwijzingen uit prospectief cohortonderzoek

*** Bevestigd in gerandomiseerde klinische interventiestudie

 

Reageer